Egzekucja z wynagrodzenia za pracę należy do najczęściej stosowanych sposobów przymusowego wykonania orzeczeń sądowych. Jej zasady określa ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego. Od 1 stycznia 2026 roku, w związku ze wzrostem minimalnego wynagrodzenia za pracę, zmieniły się kwoty wolne od potrąceń obowiązujące w toku egzekucji.
Minimalne wynagrodzenie jako podstawa ochrony dłużnika
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, komornik sądowy nie może zająć wynagrodzenia w części odpowiadającej minimalnemu wynagrodzeniu netto przysługującemu pracownikowi zatrudnionemu w pełnym wymiarze czasu pracy. Od 1 stycznia 2026 roku minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4 806 zł brutto, co po odliczeniu składek i zaliczki na podatek dochodowy daje kwotę około 3 606 zł netto. Kwota ta podlega bezwzględnej ochronie przy egzekucji należności niealimentacyjnych.
Granice potrąceń przy należnościach niealimentacyjnych
W przypadku egzekucji prowadzonej z tytułu należności niealimentacyjnych – w szczególności kredytów, pożyczek, zaległych czynszów lub innych zobowiązań cywilnoprawnych – komornik może zająć wyłącznie nadwyżkę ponad kwotę wolną, jednak nie więcej niż 50% wynagrodzenia netto.
Egzekucja alimentacyjna – odrębne zasady
Przy egzekucji świadczeń alimentacyjnych przepisy przewidują surowszy reżim. Komornik sądowy może potrącić do 60% wynagrodzenia netto, a ochrona w postaci kwoty wolnej równej minimalnemu wynagrodzeniu nie ma w tym przypadku zastosowania. Zasada ta obowiązuje niezależnie od wysokości pobieranego wynagrodzenia.
Umowy cywilnoprawne
Wynagrodzenie wypłacane na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło nie podlega co do zasady ochronie przewidzianej dla stosunku pracy. Komornik może zająć je w całości.
Świadczenia wyłączone spod egzekucji
Niezależnie od prowadzonego postępowania egzekucyjnego, spod zajęcia wyłączone są m.in.: świadczenia rodzinne, świadczenie wychowawcze (800+), świadczenia z pomocy społecznej, środki z Funduszu Alimentacyjnego oraz dodatek pielęgnacyjny. Katalog świadczeń niepodlegających egzekucji określa art. 831 Kodeksu postępowania cywilnego.